Jak rozliczyć kryptowaluty w PIT-38
Rozliczenie kryptowalut w Polsce różni się od rozliczenia akcji czy ETF-ów. Nie stosuje się tutaj metody FIFO. Nie przypisujemy konkretnych zakupów do konkretnych sprzedaży.
W przypadku kryptowalut obowiązuje prosta zasada: liczą się wyłącznie transakcje między krypto a walutą tradycyjną (fiat).
Poniżej wyjaśniamy wszystko krok po kroku.
Co podlega opodatkowaniu przy kryptowalutach
Dla celów podatkowych znaczenie mają tylko transakcje:
- kupno kryptowaluty za fiat (PLN, EUR, USD itd.) → to jest koszt,
- sprzedaż kryptowaluty za fiat → to jest przychód.
Neutralne podatkowo są natomiast:
- zamiana krypto na inne krypto (np. BTC → ETH),
- zamiana na stablecoiny,
- transfery między portfelami,
- samo trzymanie kryptowaluty,
- staking oraz nagrody za staking.
Dopóki nie pojawia się waluta tradycyjna, nie powstaje przychód podatkowy.
Niektórzy brokerzy (np. eToro, Exante) nie oferują handlu fizycznymi kryptowalutami, lecz jedynie kontraktami na zmianę ich kursu (CFD). Takie kontrakty nie są kryptowalutami w rozumieniu przepisów podatkowych — są traktowane jak inne instrumenty finansowe. Podlegają zasadom FIFO, rozlicza się je w części D PIT-38, a nie w części E. Sprawdź w regulaminie swojego brokera, czy kupujesz rzeczywiste kryptowaluty, czy kontrakty CFD.
Dlaczego nie stosujemy metody FIFO
Metoda FIFO dotyczy papierów wartościowych.
Kryptowaluty rozlicza się inaczej.
W danym roku podatkowym:
- Sumujemy wszystkie przychody ze sprzedaży krypto za fiat.
- Sumujemy wszystkie koszty zakupu krypto za fiat.
- Różnica to dochód (lub strata).
Nie przypisujemy konkretnego zakupu do konkretnej sprzedaży — nie ma tu „koszyków FIFO" ani kolejki transakcji. Rozliczenie jest globalne dla całego roku i wszystkich brokerów łącznie.
Co jeśli kupiłem krypto, ale nic nie sprzedałem
To jedna z najczęstszych wątpliwości.
Jeżeli w danym roku:
- kupiłeś kryptowaluty za złotówki, euro lub dolary,
- ale nie sprzedałeś ich za fiat,
to nadal masz koszt podatkowy, który należy wykazać w PIT-38.
Nie zapłacisz podatku, bo nie było przychodu. Jednak koszt musi zostać wykazany, aby można go było przenieść na kolejne lata.
I właśnie temu służy E.38.
E.37 i E.38 w PIT-38 — kluczowe pola dla krypto
W części E formularza PIT-38 znajdują się dwa istotne pola:
E.37 – koszty poniesione w roku podatkowym
To suma wydatków na zakup kryptowalut za fiat w danym roku. System przelicza koszty zakupu kryptowalut za waluty fiat według kursu NBP z poprzedniego dnia roboczego i uwzględnia prowizje transakcyjne. Wartość wyliczana jest automatycznie na podstawie zaimportowanych transakcji.
E.38 – koszty z lat ubiegłych niepotrącone wcześniej
Wpisujemy tutaj wartość E.38 z PIT-38 za poprzedni rok podatkowy. Dzięki temu koszty zakupu kryptowalut nierozliczone w poprzednich latach pomniejszają dochód w roku bieżącym — co bezpośrednio obniża należny podatek. Pominięcie tego pola może skutkować zapłaceniem wyższego podatku niż faktycznie należny.
Jak działa przenoszenie kosztów — przykład
Rok 2024:
- kupujesz krypto za 10 000 zł,
- nie sprzedajesz nic.
W PIT-38 za 2024:
- przychód = 0,
- koszt = 10 000 zł,
- podatek = 0,
- 10 000 zł przechodzi do E.38 na kolejny rok.
Rok 2025:
- sprzedajesz krypto za 14 000 zł.
Rozliczenie za 2025:
- przychód: 14 000 zł,
- minus koszt z lat ubiegłych (E.38): 10 000 zł,
- dochód: 4 000 zł,
- podatek 19% liczony tylko od 4 000 zł.
Dzięki E.38 podatek płacisz od realnego zysku, a nie od całej wartości sprzedaży.
Co wpisać w E.38, jeśli nie było PIT-38 za poprzedni rok
Jeżeli w poprzednim roku:
- nie było sprzedaży krypto,
- nie było zakupu krypto za fiat,
- nie było innych przychodów kapitałowych,
- nie składałeś PIT-38,
to w E.38 wpisujesz 0.
Natomiast jeśli w poprzednim roku były zakupy kryptowalut za fiat, nawet bez sprzedaży, to co do zasady powinny one zostać wykazane w PIT-38 za tamten rok.
W takiej sytuacji należy najpierw złożyć zaległe zeznanie lub korektę, a dopiero potem rozliczać rok bieżący.
Przeliczenie kursów walut
Transakcje w walutach obcych (USD, EUR) wymagają przeliczenia na złotówki. Zasada jest prosta: każdą operację — czy to zakup, czy sprzedaż krypto za fiat — przeliczasz według średniego kursu NBP z ostatniego dnia roboczego przed dniem transakcji. Nie używasz kursu z dnia transakcji, z dnia wypłaty, kursu giełdy ani jednego kursu na cały rok. Każda operacja ma swój właściwy kurs.
Wiele zagranicznych giełd raportuje wszystko w dolarach — nawet jeśli nigdy nie wypłacasz USD na konto, każda transakcja krypto ↔ fiat wymaga osobnego przeliczenia. Dopiero zsumowane w złotówkach przychody i koszty trafiają do PIT-38. Transakcje zawarte bezpośrednio w PLN nie wymagają przeliczenia.
Jak rozliczyć kryptowaluty w aplikacji PodatekGiełdowy.pl
Proces wygląda następująco:
- Zaimportuj dane z giełd lub brokerów (najlepiej całą historię).
- W zakładce Kryptowaluty sprawdź poprawność transakcji.
- W zakładce Podsumowanie znajdziesz gotowe wartości do PIT-38.
- Przepisz wartości do odpowiednich pól formularza:
- przychód,
- E.37,
- E.38.
Szczegółową instrukcję wypełniania formularza znajdziesz w przewodniku PIT-38 w naszej dokumentacji.
- Kryptowaluty nie są rozliczane metodą FIFO.
- Liczą się wyłącznie transakcje krypto ↔ fiat.
- Sam zakup bez sprzedaży również trzeba wykazać.
- Niewykorzystane koszty przechodzą na kolejne lata przez E.38.
- Podatek płacisz wyłącznie od realnego dochodu.
FAQ — najczęstsze pytania o rozliczanie kryptowalut
Czy zamiana krypto na krypto jest opodatkowana?
Nie. Zamiana jednej kryptowaluty na inną (np. BTC → ETH) jest neutralna podatkowo. Opodatkowaniu podlegają tylko transakcje między krypto a walutą tradycyjną (fiat).
Czy kryptowaluty rozlicza się metodą FIFO?
Nie. Kryptowaluty nie są rozliczane metodą FIFO. W danym roku podatkowym sumujemy wszystkie przychody ze sprzedaży krypto za fiat i wszystkie koszty zakupu krypto za fiat. Nie przypisujemy konkretnego zakupu do konkretnej sprzedaży.
Co wpisać w E.38, jeśli nie było PIT-38 za poprzedni rok?
Jeżeli w poprzednim roku nie składałeś PIT-38 i nie było zakupu ani sprzedaży kryptowalut, w E.38 wpisujesz 0. Jeśli były zakupy bez sprzedaży, należy złożyć zaległe zeznanie lub korektę za tamten rok.
Czy muszę wykazać zakup kryptowalut, jeśli ich nie sprzedałem?
Tak. Nawet jeśli nie sprzedałeś kryptowalut w danym roku, koszt ich zakupu za fiat należy wykazać w PIT-38, aby móc go przenieść na kolejne lata przez E.38.