Metodologia podatkowa

Audyt metodologii

Audyt przeprowadziła kancelaria Partner Podatkowy, specjalizująca się w doradztwie podatkowym dla inwestorów i instrumentów finansowych.

Zakres audytu:

1. Dokumentacja algorytmu: opis działania silnika obliczeniowego, sprawdzany pod kątem zgodności z przepisami
2. Pliki testowe: ręczne przeliczenia audytora porównywane z wynikami systemu
3. Zachowanie systemu: weryfikacja, czy wyniki odpowiadają opisanej metodologii

Wyniki audytu: 3 najważniejsze zmiany

Na podstawie ustaleń audytu wprowadziliśmy zmiany, które zwiększają bezpieczeństwo Twojego zeznania.

1. Limit UPO do odliczenia podatku od dywidend i odsetek

To najważniejsza zmiana. Dotyczy każdego, kto otrzymuje dywidendy lub odsetki od zagranicznych brokerów.

Było: system stosował metodę opartą na orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki II FSK 1171/22, II FSK 1302/22), pozwalającą na odliczenie zagranicznego podatku do limitu 19%.

Jest: domyślna metoda jest zgodna ze stanowiskiem Krajowej Informacji Skarbowej. Limit odliczenia wynika z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO) dla danego kraju. System stosuje osobne stawki UPO dla dywidend (Art. 10 UPO) oraz osobne stawki dla odsetek i płatności zastępczych (Art. 11 UPO). Dla wielu krajów te stawki się różnią (np. USA: dywidendy 15%, odsetki 0%).

Co to oznacza: metoda KIS może skutkować wyższym obliczonym podatkiem. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy broker pobrał podatek wyższy niż limit wynikający z UPO (np. broker pobrał 15%, a limit z UPO wynosi 10%). W takiej sytuacji część podatku pobranego za granicą nie obniży podatku do zapłaty w Polsce.

Dlaczego zmieniliśmy: w praktyce to KIS weryfikuje Twoje zeznanie, nie sąd administracyjny. Stosowanie interpretacji organu kontrolującego zmniejsza ryzyko sporu. Poprzednia metoda miała podstawę prawną w wyrokach sądowych, ale niosła ryzyko zakwestionowania.

Jak wrócić do poprzedniej metody: w Ustawieniach podatkowych możesz przełączyć metodę na NSA (limit 19%). Obie metody mają podstawę prawną. Metoda NSA skutkuje niższym podatkiem, ale wiąże się z ryzykiem zakwestionowania przez urząd.

2. Metoda cash settlement dla instrumentów pochodnych

Co się zmieniło: zmieniliśmy sposób rozliczania CFD, opcji i futures. Na podstawie interpretacji indywidualnej KIS opublikowanej 27 stycznia 2026 r. (sygn. 0115-KDIT1.4011.943.2025.1.MR) stosujemy metodę cash settlement: wykazujemy różnicę (zysk lub stratę), nie pełną wartość nominalną kontraktu. Wynik przeliczany jest po jednym kursie NBP z dnia zamknięcia pozycji.

Na jakiej podstawie: interpretacja KIS potwierdza, że dla instrumentów pochodnych rozliczanych pieniężnie wykazuje się różnicę, nie nominał. Eliminuje to sztuczne różnice kursowe.

Jak wrócić do poprzedniej metody: w Ustawieniach podatkowych możesz przywrócić poprzednią metodę obliczania.

3. Przypisanie krajów w załączniku PIT/ZG

Co się zmieniło: kraj w załączniku PIT/ZG ustalany jest teraz na podstawie giełdy, na której dokonano transakcji, a nie na podstawie prefiksu kodu ISIN. Prefiks ISIN wskazuje agencję numerującą instrument, nie miejsce obrotu.

Co to oznacza: zmiana nie wpływa na wysokość podatku, ale może zmienić rozkład przychodów między krajami w załączniku PIT/ZG. Jeśli już złożyłeś zeznanie, porównaj dane z nowym raportem.

Ustawienia podatkowe

W kilku obszarach istnieją rozbieżności między stanowiskiem KIS a orzecznictwem sądów administracyjnych. Różnica między metodami może wpływać na wysokość podatku i poziom ryzyka. System domyślnie stosuje interpretację bezpieczniejszą (zgodną z KIS). Możesz zmienić metodę w Ustawieniach podatkowych.

Jeśli chcesz porównać wynik według obu metod, zmień ustawienia i przelicz raport ponownie. Szczegółowy opis każdego ustawienia znajdziesz w przewodniku Ustawienia podatkowe.

Jak liczymy

• FIFO: papiery sprzedane wcześniej rozliczamy według zasady „pierwsze kupione, pierwsze sprzedane", osobno dla każdego rachunku maklerskiego. Dla eToro i Revolut stosujemy parowanie po identyfikatorze pozycji (wyciąg jednoznacznie identyfikuje powiązania między transakcjami).
• Kursy NBP: kurs średni z dnia poprzedzającego dzień uzyskania przychodu lub poniesienia kosztu (art. 11a u.p.d.o.f.). Dzień uzyskania przychodu zależy od cyklu rozliczenia transakcji (np. D+2 dla akcji, D+1 dla USA/Kanady od maja 2024, D+0 dla CFD i kryptowalut) oraz kalendarza giełdy, na której dokonano transakcji. Polskie święta państwowe są uwzględniane.
• Kryptowaluty: metoda sumy globalnej (art. 30b ust. 1b u.p.d.o.f.). Transakcje spot w sekcji E, CFD na kryptowaluty w sekcji C.
• Obligacje: wykup (maturity) rozliczany jako dyskonto w sekcji G, sprzedaż na rynku wtórnym w sekcji C/D.
• Zaokrąglenia: dywidendy do pełnych złotych (art. 63 § 1 Op), odsetki i kupony do pełnych groszy w górę (art. 63 § 1a Op).

System wykonuje obliczenia z pełną precyzją numeryczną. Zaokrąglenie stosowane jest jednokrotnie, na końcu, osobno dla każdego strumienia: instrumenty finansowe, dochody pasywne i kryptowaluty. Drobne, kilkugroszowe różnice między sumą kwot w tabeli a wartością w formularzu PIT-38 są prawidłowe. Wynikają z tego, że poszczególne kwoty w tabeli są zaokrąglone do groszy, a wartość do PIT-38 obliczana jest z pełnej precyzji i zaokrąglana raz na końcu.

Ograniczenia metodologii

System jest przeznaczony dla polskich inwestorów indywidualnych, którzy nie prowadzą działalności gospodarczej i nie inwestują w jej ramach. Inwestorzy instytucjonalni oraz podatnicy prowadzący działalność gospodarczą podlegają osobnym zasadom, które wymagają odrębnego podejścia.

Poniższe przypadki wymagają dodatkowej ostrożności albo ręcznej weryfikacji. W razie wątpliwości warto skonsultować się z doradcą podatkowym.

Następne kroki

Najczęściej zadawane pytania